Cześć uczniu klasy 6! Przygotowujesz się do sprawdzianu z strunowców? Świetnie! Razem przejdziemy przez najważniejsze informacje. Zrozumienie strunowców wcale nie musi być trudne.
Wyobraź sobie budynek. Fundamenty to podstawa, prawda? Dla strunowców takim "fundamentem" jest struna grzbietowa. To elastyczny pręt, który biegnie wzdłuż ciała. Daje on wsparcie i pomaga w poruszaniu się.
Druga ważna cecha strunowców to cewka nerwowa. Możesz ją sobie wyobrazić jako "kabel" przesyłający informacje. U kręgowców, do których należymy i my, ta cewka zamienia się w mózg i rdzeń kręgowy. To taki centralny system sterowania dla całego organizmu.
Must Read
Kolejnym elementem charakterystycznym dla strunowców są szczeliny skrzelowe. Pomyśl o nich jak o "oknach" w gardle. U ryb te "okna" służą do pobierania tlenu z wody. U innych strunowców, jak u nas, występują tylko w stadium zarodkowym i potem zanikają lub przekształcają się w inne struktury.
Ostatnią cechą wspólną jest ogon pozakrytowy. To po prostu ogon, który znajduje się za odbytem. U niektórych strunowców, np. u ryb, ogon pomaga w pływaniu. My, ludzie, mamy tylko szczątkową formę ogona – kość ogonową.
Strunowce dzielimy na kilka grup. Najważniejsze z nich to osłonice, bezczaszkowce i kręgowce. Osłonice to takie morskie zwierzęta, które wyglądem przypominają worki. Bezczaszkowce, np. lancetnik, mają ciało podobne do małej rybki.
No i oczywiście kręgowce! To bardzo duża grupa, do której należą ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki. Kręgowce mają kręgosłup, który zastępuje strunę grzbietową. Kręgosłup to taki "pancerz" dla rdzenia kręgowego i daje solidne wsparcie dla ciała.
Pomyśl o rybie. Ma kręgosłup (zamiast struny grzbietowej), mózg i rdzeń kręgowy (powstałe z cewki nerwowej), szczeliny skrzelowe (do oddychania) i ogon do pływania. Wszystkie cechy strunowców!
A co z żabą? Ona też jest strunowcem! Ma kręgosłup, mózg i rdzeń kręgowy, a w stadium larwalnym – szczeliny skrzelowe. Dorosła żaba oddycha płucami i skórą.
Podsumowując, pamiętaj o tych czterech cechach: struna grzbietowa (lub kręgosłup u kręgowców), cewka nerwowa (która staje się mózgiem i rdzeniem kręgowym), szczeliny skrzelowe i ogon pozakrytowy. Zrozumienie tych podstawowych pojęć bardzo pomoże Ci na sprawdzianie!
