Co Powinienem Umiec Na Sprawdzian Z Wypowiedzen

Na sprawdzianie z wypowiedzeń najważniejsze jest, żeby rozumieć, czym jest wypowiedzenie. Wypowiedzenie to grupa słów, która wyraża jakąś myśl. Może to być zdanie, ale nie zawsze.

Podstawowe rzeczy, które musisz umieć:

1. Rozróżniać wypowiedzenie od zdania.
2. Rozpoznawać rodzaje wypowiedzeń.
3. Rozumieć, co to jest orzeczenie.

1. Czym jest wypowiedzenie?

Wypowiedzenie to taka część tekstu, która ma jedną, odrębną myśl. Może się składać z jednego słowa lub wielu słów. Ważne, żeby miało sens i kończyło się znakiem interpunkcyjnym (kropką, pytajnikiem, wykrzyknikiem).

Przykład:

• "Idę." (jedno słowo, jedna myśl - wypowiedzenie)
• "Późno jest." (dwa słowa, jedna myśl - wypowiedzenie)
• "Słońce świeci dzisiaj bardzo mocno." (wiele słów, jedna myśl - wypowiedzenie)

2. Czym jest zdanie?

Zdanie to też wypowiedzenie, ale takie, które zawiera orzeczenie. Orzeczenie to najważniejsza część zdania. Powiada nam, co ktoś robi, jaki jest albo co się dzieje.

Jak znaleźć orzeczenie? Pytamy "co robi?" albo "co się dzieje?". Często jest to czasownik w odpowiedniej formie.

Przykład:

• "Słońce świeci." (świeci to orzeczenie, bo "co robi słońce? - świeci") - to jest zdanie.
• "Pada deszcz." (pada to orzeczenie, bo "co się dzieje? - pada") - to jest zdanie.
• "Piękny dzień." (nie ma tu orzeczenia, nie wiemy "co robi dzień?") - to jest wypowiedzenie, ale nie jest to zdanie.

3. Rodzaje wypowiedzeń

Wypowiedzenia dzielimy na dwa główne rodzaje:

a) Zdania

Jak już wiemy, zdania mają orzeczenie.

Przykłady zdań:

• "Dzieci bawią się w ogrodzie." (bawią się - orzeczenie)
• "Zrobiło się chłodno." (zrobiło się - orzeczenie)
• "On czyta książkę." (czyta - orzeczenie)

b) Wypowiedzenia pozbawione orzeczenia (niezdania)

To są wypowiedzenia, które nie mają orzeczenia.

Przykłady:

• "Ale gorąco!" (nie ma orzeczenia)
• "Jutro szkoła." (nie ma orzeczenia)
• "Na stole jabłka." (nie ma orzeczenia)

4. Co jeszcze warto wiedzieć?

Na sprawdzianie mogą być też pytania o budowę wypowiedzenia. To znaczy, czy jest to jedno proste zdanie, czy może więcej zdań połączonych razem.

Zdanie pojedyncze ma tylko jedno orzeczenie.

Zdanie złożone ma dwa lub więcej orzeczeń.

Pamiętaj:

• Każde zdanie jest wypowiedzeniem.
• Nie każde wypowiedzenie jest zdaniem.
• Kluczem jest znalezienie orzeczenia.

Ćwicz rozpoznawanie orzeczeń i rozróżnianie zdań od wypowiedzeń bez orzeczenia. To najlepszy sposób, żeby dobrze wypaść na sprawdzianie!