Chemia Sprawdzian Wodorotlenki Klasa 2

Wodorotlenki to związki chemiczne, które zawierają grupę wodorotlenową (OH^-) połączoną z atomem metalu. Są to związki jonowe, co oznacza, że składają się z jonów o przeciwnych znakach.

Budowa wodorotlenków:

• Każdy wodorotlenek ma wzór ogólny: M(OH)_n, gdzie M to symbol metalu, a n to jego wartościowość.
• Wartościowość metalu określa liczbę grup wodorotlenowych (OH^-) połączonych z danym atomem metalu.

Przykłady:

• NaOH - wodorotlenek sodu (sód jest jednowartościowy, więc łączy się z jedną grupą OH^-).
• KOH - wodorotlenek potasu (potas jest jednowartościowy, więc łączy się z jedną grupą OH^-).
• Ca(OH)₂ - wodorotlenek wapnia (wapń jest dwuwartościowy, więc łączy się z dwiema grupami OH^-).
• Al(OH)₃ - wodorotlenek glinu (glin jest trójwartościowy, więc łączy się z trzema grupami OH^-).
• Fe(OH)₂ - wodorotlenek żelaza(II) (żelazo jest dwuwartościowe w tym związku).
• Fe(OH)₃ - wodorotlenek żelaza(III) (żelazo jest trójwartościowe w tym związku).

Nazewnictwo wodorotlenków:

Nazwa wodorotlenku składa się z dwóch części: nazwy wodorotlenek i nazwy metalu w dopełniaczu. Jeśli metal ma więcej niż jedną wartościowość, podajemy ją w nawiasie po nazwie metalu.

Przykłady:

• NaOH - wodorotlenek sodu
• Ca(OH)₂ - wodorotlenek wapnia
• Fe(OH)₂ - wodorotlenek żelaza(II)
• Fe(OH)₃ - wodorotlenek żelaza(III)

Właściwości wodorotlenków:

• Wodorotlenki metali alkalicznych (np. NaOH, KOH) są silnymi zasadami, bardzo dobrze rozpuszczalnymi w wodzie. Roztwory te są żrące.
• Wodorotlenki metali ziem alkalicznych (np. Ca(OH)₂) są słabiej rozpuszczalne w wodzie, ale również mają właściwości zasadowe.
• Wodorotlenki pozostałych metali są na ogół nierozpuszczalne w wodzie.
• Wodorotlenki mają odczyn zasadowy – zmieniają barwę wskaźników. Na przykład, fenoloftaleina barwi się na malinowo w roztworach wodorotlenków.

Otrzymywanie wodorotlenków:

Wodorotlenki metali alkalicznych otrzymuje się najczęściej w reakcji metalu z wodą:

2Na + 2H₂O → 2NaOH + H₂

Wodorotlenki nierozpuszczalne w wodzie można otrzymać w reakcji soli z wodorotlenkiem rozpuszczalnym w wodzie:

CuCl₂ + 2NaOH → Cu(OH)₂↓ + 2NaCl

(↓ oznacza, że powstaje osad).

Zastosowanie wodorotlenków:

• NaOH (wodorotlenek sodu) – produkcja mydła, papieru, sztucznego jedwabiu, w przemyśle chemicznym.
• Ca(OH)₂ (wodorotlenek wapnia) – wapno gaszone, do bielenia ścian, w budownictwie.