Dzisiejszy sprawdzian dotyczy działu Strunowce z biologii. Jest to bardzo ważna grupa zwierząt, do której należymy również my, ludzie. Zrozumienie ich cech pozwoli nam lepiej poznać królestwo zwierząt i nasze miejsce w nim.
Podstawową cechą wszystkich strunowców jest występowanie struny grzbietowej. Jest to elastyczny pręt, który stanowi podporę ciała. U wielu zwierząt, takich jak ryby czy ptaki, struna grzbietowa przekształca się w kręgosłup. Kręgosłup jest zbudowany z kręgów i chroni rdzeń kręgowy.
Kolejną ważną cechą jest cewka nerwowa. Jest ona umieszczona po stronie grzbietowej ciała, nad struną grzbietową. Z cewki nerwowej rozwija się mózg i rdzeń kręgowy, czyli ośrodkowy układ nerwowy. U większości strunowców rdzeń kręgowy jest chroniony przez kręgosłup.
Must Read
Strunowce posiadają również szczeliny skrzelowe w gardzieli. U ryb służą one do wymiany gazowej w wodzie, umożliwiając pobieranie tlenu. U innych strunowców, na przykład u kręgowców lądowych, szczeliny skrzelowe są obecne tylko w okresie zarodkowym i zanikają lub przekształcają się w inne struktury, jak na przykład części ucha wewnętrznego.
Wspólną cechą jest także ogon. U wielu strunowców występuje on przynajmniej w stadium zarodkowym. U człowieka na przykład pozostaje po nim kość ogonowa.
Podzielmy strunowce na główne grupy. Pierwszą, najprostszą grupą są bezczaszkowce. Przykładem są urodniczki. Nie posiadają one czaszki ani kręgosłupa, a struna grzbietowa utrzymuje się przez całe życie. Ich budowa jest stosunkowo prosta.
Następną grupą są osłonice. Te zwierzęta żyją głównie w morzach i są często osiadłe. Mają ciało pokryte osłoną, która przypomina trochę grubą galaretę. Ich larwy mają jednak cechy strunowców, w tym strunę grzbietową.
Najbardziej znaną i zróżnicowaną grupą są kręgowce. Tutaj znajdziemy ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki. Kręgowce charakteryzują się dobrze rozwiniętym kręgosłupem. Ich układ nerwowy jest bardziej złożony, z wyraźnie wykształconym mózgiem.
Przejdźmy do kręgowców bardziej szczegółowo. Ryby to zwierzęta wodne, oddychające skrzelami, posiadające płetwy. Płazy to kręgowce, które rozpoczynają życie w wodzie jako larwy (np. kijanki), a dorosłe żyją częściowo na lądzie, posiadając płuca i oddychając przez skórę. Gady są całkowicie lądowe, posiadają łuski i oddychają płucami. Ptaki charakteryzują się piórami, skrzydłami i stałocieplnością. Ssaki, do których należymy, karmią młode mlekiem, mają sierść i są stałocieplne.
Na sprawdzianie mogą pojawić się pytania dotyczące cech wspólnych strunowców, ich podziału oraz charakterystycznych cech poszczególnych grup kręgowców. Pamiętajcie o najważniejszych terminach: struna grzbietowa, cewka nerwowa, szczeliny skrzelowe i ogon.
